Category: doanh nghiệp giấy

Trong bối cảnh ngành giấy trong nước đứng trước nhiều thách thức, việc các doanh nghiệp giấy tham gia vào việc phát triển vùng nguyên liệu được xem là hướng đi đúng đắn, góp phần làm giảm sự phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu nước ngoài, từ đó có thể chủ động được trong khâu sản xuất.

Thách thức từ khởi đầu

Từ trước đến nay, ngành giấy bao bì luôn được Chính phủ và các Bộ ngành đánh giá là lĩnh vực cần quan tâm, hỗ trợ phát triển. Trong thực tế hiện nay, ngành công nghiệp giấy của Việt Nam đóng góp một phần không nhỏ vào sự phát triển chung của ngành công nghiệp chế biến lâm sản nói riêng cũng như toàn nền kinh tế nói chung. Tuy nhiên, một thực tế cho thấy những doanh nghiệp như công ty giấy Lee & Man Việt Nam đang trước tình hình cạnh tranh ngày càng khốc liệt từ các doanh nghiệp nước ngoài như Thái Lan, Malaysia, Indonesia…, ngành giấy nội địa sẽ phải đối mặt với khá nhiều thách thức, nhất là khi không tự chủ được nguồn nguyên liệu.

Theo chia sẻ từ đại diện của Lee & Man cho biết: “Việc phát triển nguồn nguyên liệu được xem là xu hướng tất yếu đối với các doanh nghiệp sản xuất giấy. Nằm trong chiến lược dài hạn, thời gian vừa qua, công ty Lee & Man đã tập trung xây dựng quỹ đất lâm nghiệp và vùng nguyên liệu rộng lớn”. 

Công ty cũng đã dành sự đầu tư mạnh mẽ với hơn 650 triệu USD cho chuỗi dây chuyền sản xuất hiện đại của nhà máy Lee & Man tại Hậu Giang, vận hành với công suất 420.000 tấn sản lượng/năm để sản xuất giấy bao bì thành phẩm từ nguyên liệu giấy tái chế. Trong mô hình sản xuất của Lee & Man, hơn 95% nguyên liệu đầu vào để sản xuất là từ giấy phế liệu và phế thải trong quá trình sản xuất được tận dụng hoặc cung ứng cho các doanh nghiệp khác.

Từ những sự đầu tư mạnh mẽ đó, nhiều năm qua, công ty giấy Lee & Man không chỉ là đơn vị có công suất sản xuất bột giấy và giấy cao cấp lớn nhất trong nước mà còn là doanh nghiệp điển hình với thế mạnh về xây dựng và phát triển vùng nguyên liệu giấy tại Việt Nam. 

Bao bì được xem là bộ nhận diện của sản phẩm và thương hiệu đó. Để có thể gia tăng sức cạnh tranh, đáp ứng nhu cầu thị hiếu thay đổi thường xuyên của người tiêu dùng thì việc đổi mới bao bì là tất yếu. Đó cũng chính là lý do vì sao nền công nghiệp bao bì luôn có những bước phát triển mới. Nhờ những xu hướng mới mà các doanh nghiệp giấy nội địa có được cơ hội tiến xa hơn rất nhiều góp phần phát triển các lĩnh vực như nông sản, thực phẩm.

Phát triển xu hướng mới

Ngành sản xuất giấy bao bì của nước ta trong những năm gần đây đã được các cơ sở in, các nhà sản xuất bao bì chú ý đến nhiều và cũng đã có nhiều sự đầu tư cho quy trình thiết kế – chế bản của mình với các loại máy móc, thiết bị ngày càng hiện đại, tính chuyên môn hóa trong quy trình sản xuất và phân công công việc ngày càng cao. Tuy nhiên mức độ tự động hoá trong công việc tại các doanh nghiệp giấy nội địa như công ty Lee & Man vẫn chưa được tối ưu, thời gian sản xuất vẫn còn kéo dài.

Khoa học công nghệ được xem là đòn bẩy để các doanh nghiệp phát triển. Tại Lee & Man Việt Nam, công ty đã nhận thấy thiếu sót này và nhanh chóng đầu tư hơn 650 triệu USD cho chuỗi dây chuyền sản xuất hiện đại tại nhà máy giấy Hậu Giang, với công suất vận hành đạt vào khoảng 420.000 tấn/năm. Năng suất này ước tính có thể sản xuất được lượng giấy bao bì từ nguyên liệu giấy tái chế đáp ứng nhu cầu tiêu dùng xanh đang dần thay đổi hiện nay. Trong mô hình sản xuất của nhà máy Lee & Man, hơn 95% nguyên liệu đầu vào để sản xuất là từ giấy phế liệu và phế thải trong quá trình sản xuất được tận dụng hoặc cung ứng cho các doanh nghiệp khác.

Nhìn chung, ngành công nghiệp bao bì sẽ còn phát triển mạnh mẽ hơn nữa trong tương lai. Đặc biệt là khi hướng tới xu hướng sản xuất bao bì thân thiện với môi trường. Công ty giấy Lee & Man tự hào là doanh nghiệp chuyên mang đến giải pháp bao bì tối ưu đảm bảo nghĩa vụ bảo vệ môi trường.

Trung Quốc là thị trường xuất nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam. Doanh nghiệp giấy Lee & Man cũng là doanh nghiệp xuất khẩu giấy lớn sang Trung Quốc. Để hạn chế sự phụ thuộc này, cần có những giải pháp mới nhằm ứng phó với tình hình khan hiếm nguồn nguyên liệu cũng như giá giấy đang tăng lên từ các thị trường khác. Các doanh nghiệp kinh doanh trong ngành in ấn và sản xuất xuất khẩu như công ty giấy Lee & Man cũng cần chuẩn bị trước nhiều kịch bản khác nhau để ứng phó.

Thị phần của ngành giấy Việt Nam

Hiện nay, cả nước có khoảng 300 doanh nghiệp ngành giấy với năng lực sản xuất đạt khoảng 200.000 tấn bột giấy mỗi năm. Tuy nhiên, không có doanh nghiệp sản xuất bột thương phẩm lớn, do đó các doanh nghiệp sản xuất giấy (công ty Lee & Man) không chủ động được nguồn nguyên liệu, để xuất khẩu cho các thị trường lớn.

Các doanh nghiệp chuyên về xuất nhập khẩu giấy (Lee & Man), cần phải tìm các thị trường mới, tiềm năng để có thể lưu thông hàng hóa. Việt Nam xuất khẩu rất nhiều sản phẩm giấy phục vụ cho ngành bao bì, nhiều năm trở lại đây đang tăng trưởng mạnh. Vì vậy, các doanh nghiệp nội địa có thể chuyển hướng kích thích nhu cầu và cung cấp cho thị trường trong nước thay vì xuất khẩu. Ngoài ra, nhà máy Lee & Man và các doanh nghiệp khác cũng có thể tìm các thị trường đang nhập khẩu từ Trung Quốc để hợp tác xuất khẩu sang các thị trường này như Mỹ, EU,… Căn cứ vào số liệu từ Risi nhu cầu nhập khẩu giấy tissue của Mỹ đạt 0,451 triệu tấn. Con số này vào năm 2019 lên tới 0,6 triệu tấn, trong khi đó năm 2020 dự kiến thiếu cung khoảng 18.000 tấn.

Đối với ngành in ấn, phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu từ Trung Quốc thì cần tìm các thị trường mới đảm bảo chất lượng khác. Đồng thời, có thể chuyển dịch sang các loại giấy không nhập khẩu quá nhiều và bị ảnh hưởng từ quốc gia này. Các quốc gia như Indonesia, Thái Lan, Nhật Bản không xuất khẩu được vào Trung Quốc, Hàn Quốc, Mỹ, Ấn Độ hướng sang thị trường khác, trong đó có Việt Nam. Đây sẽ là những nguồn nguyên liệu mới để Việt Nam có thể tận dụng để sản xuất và kinh doanh.

Với tốc độ phát triển nhanh như hiện nay, doanh nghiệp giấy cần được hỗ trợ, khuyến khích nâng cao công nghệ, mở rộng quy mô để ngành giấy trong nước có sự cạnh tranh với khu vực và trên thế giới.

Tiềm năng của ngành giấy

Tại Việt Nam, ngành giấy có tốc độ phát triển khá cao, trên 10%/năm. Đặc biệt là năm 2018, ngành giấy Việt Nam thiết lập mức tăng trưởng cao nhất khi tiêu dùng các sản phẩm giấy đạt sản lượng 4,946 triệu tấn (tăng trưởng 16%); sản xuất đạt sản lượng 3,674 triệu tấn (tăng trưởng 31%); xuất khẩu đạt sản lượng 809.250 tấn (tăng trưởng 63%); nhập khẩu đạt 2081 tấn (tăng trưởng 6%) so với năm 2017. Trong đó, các công ty giấy quy mô lớn thuộc về các doanh nghiệp FDI như công ty giấy Lee & Man.

Viện Công nghiệp Giấy và Xenluylô đã đề xuất và được Bộ Công Thương giao thực hiện đề tài “Đánh giá hiện trạng và tiềm năng ứng dụng công nghệ cao trong ngành công nghiệp giấy và đề xuất định hướng phát triển trong giai đoạn tới”. Đây là đề tài thuộc Chương trình phát triển một số ngành công nghiệp công nghệ cao do Bộ Công Thương chủ trì. TS. Cao Văn Sơn – Phó Viện trưởng Viện Công nghiệp Giấy và Xenluylô làm chủ nhiệm.

Một thực tế là, mặc dù số lượng doanh nghiệp giấy nhiều nhưng phần lớn là doanh nghiệp có công suất vừa và nhỏ với nguồn lực hạn chế nên việc áp dụng công nghệ cao cho ngành công nghiệp giấy trong nước gặp nhiều khó khăn. Đây cũng là điểm yếu lớn nhất của doanh nghiệp trong nước, nhất là khi có sự xuất hiện của các nhà máy có vốn đầu tư FDI như nhà máy Lee & Man. 

Bên cạnh đó, các cơ chế chính sách, đặc biệt là hỗ trợ, ưu đãi cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ để đổi mới công nghệ, ứng dụng công nghệ cao, công nghệ sạch thân thiện với môi trường còn hạn chế, khó tiếp cận. Trong khi đó, những doanh nghiệp nước ngoài như công ty Lee & Man có lợi thế mạnh là nguồn vốn đầu tư lớn, công nghệ hiện đại. 

Theo TS. Cao Văn Sơn, khó khăn lớn nhất đối với việc ứng dụng công nghệ cao, thân thiện môi trường vào trong ngành giấy ở nước ta chính là chi phí đầu tư quá lớn. Không phải doanh nghiệp nào cũng có nguồn vốn mạnh như các doanh nghiệp FDI (công ty Lee & Man) Trong khi đó, việc vay vốn đầu tư đối với các doanh nghiệp trong ngành giấy là rất khó khăn do đây không phải là ngành được ưu tiên phát triển. Chưa kể, nguồn nhân lực có trình độ, có khả năng tiếp nhận, triển khai các công nghệ – thiết bị mới, công nghệ hiện đại còn rất thiếu, đặc biệt là đội ngũ chuyên ngành giấy, bột giấy.

Theo ông Phan Chí Dũng, nguyên Vụ trưởng Vụ Công nghiệp nhẹ, Bộ Công Thương cho rằng, ngành giấy đã và đang tạo việc làm cho hàng nghìn lao động trong các lĩnh vực như: sản xuất bao giấy, xuất bản in ấn, gia công vở sổ, khăn giấy và giấy vệ sinh, hoạt động lâm nghiệp…; hoạt động thu gom tái chế cũng tạo việc làm cho hàng trăm ngàn lao động khác. Vì vậy, các doanh nghiệp giấy đóng vai trò quan trọng.

Giải pháp cho doanh nghiệp

Trong bối cảnh hiện nay, ngành Giấy trong nước đã có bước phát triển mạnh mẽ với mức tăng trưởng bình quân 11% vào giai đoạn 2000-2007 và 16% vào giai đoạn 2007-2017. Hiện nay, ngành giấy có hơn 300 doanh nghiệp, trong đó có khoảng 20 doanh nghiệp quy mô sản xuất từ 100 nghìn tấn/năm, còn lại là doanh nghiệp vừa và nhỏ. 

Để đánh giá tầm quan trọng của ngành, các chuyên gia đưa ra những cơ sở cho thấy giấy và các sản phẩm từ giấy tham gia, phục vụ rất nhiều lĩnh vực khác nhau từ hoạt động nghiên cứu, văn hóa, xã hội, in ấn, hội họa, tiêu dùng tiện dụng (giấy vệ sinh khăn ăn, giấy ăn)… là sản phẩm làm đẹp cho sản phẩm khác (bao bì) đi kèm cùng nhiều sản phẩm xuất khẩu; Hiện nay xu hướng sử dụng giấy bao bì của thế giới đang tăng cao, thay thế cho một số loại bao bì khác…

Theo dự báo nhu cầu giấy của Việt Nam trong thời gian tới có mức tăng trưởng bình quân từ 8-10%/năm. Hàng năm Việt Nam vẫn phải nhập khẩu gần 2 triệu tấn giấy phục vụ nhu cầu sử dụng giấy bao bì cho sản phẩm tiêu thụ trong nước và xuất khẩu sẽ có sự tăng trưởng rất lớn điều này cho thấy tiềm năng lớn của lĩnh vực sản xuất này, đây cũng là cơ hội cho công ty Lee & Man.

Công ty giấy Lee & Man là doanh nghiệp có vốn đầu tư từ nước ngoài, chuyên sản xuất bao bì giấy làm từ nguyên liệu tái chế, thân thiện môi trường. Với sự đầu tư lớn về công nghệ, nhà máy Lee & Man đảm bảo tiêu chí tiết kiệm nhiên liệu, năng suất lớn và an toàn với môi trường.

Không chỉ là doanh nghiệp mang đến sức bật mạnh mẽ cho nền kinh tế Hậu Giang trong những năm gần đây, Công ty giấy TNHH Lee & Man còn mở ra tiềm năng cho ngành công nghiệp giấy Việt Nam khi một lần nữa nằm trong top 100 Doanh nghiệp bền vững với công nghệ sản xuất sạch của mình.

Với xu thế gắn kết với môi trường, nền công nghiệp hiện đang hướng tới phát triển bền vững. Doanh nghiệp giấy cũng không nằm ngoài xu hướng này.

Xu hướng toàn cầu

Theo nghiên cứu của Nielsen, Việt Nam có khoảng 80% người tiêu dùng sẵn sàng chi trả nhiều hơn để mua các sản phẩm có nguyên liệu thân thiện với môi trường. Không những thế, những thương hiệu có bê bối làm ô nhiễm môi trường bị tẩy chay triệt để.

Một trong những DN ngành giấy thực hiện phát triển bền vững tiêu biểu là nhà máy giấy Lee & Man, hoạt động tại Hậu Giang từ năm 2017. Nhờ việc liên tục cải thiện khâu xử lý, chính sách hoạt động mà nhà máy Lee & Man dần dần tháo gỡ các vấn đề khó khăn về môi trường. Những nỗ lực này đã giúp DN 2 năm liên tiếp ghi tên mình vào Top 100 DN bền vững tổ chức bởi Hội đồng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững Việt Nam (VBCSD) và Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI).

Các DN FDI như công ty giấy Lee & Man có nhiều lợi thế phát triển bền vững hơn nhờ tiềm lực tài chính mạnh, có các dự án đầu tư toàn cầu chiến lược đầu tư bài bản, nguồn nhân lực chất lượng cao, thị trường rộng cộng với công nghệ hiện đại. Đây cũng là nhóm DN có nhiều khả năng mở rộng sản xuất trong tương lai.

Với công ty Lee & Man, xét ở nhiều khía cạnh, đây là doanh nghiệp có nhiều điều kiện mở rộng quy mô nhưng vẫn đảm bảo phát triển bền vững. Nhà máy sở hữu dây chuyền sản xuất tân tiến, công suất 420.000 tấn/năm với mức độ tự động hoá cao, cho phép sử dụng ít năng lượng và tiêu thụ nước ở mức rất thấp. Trong năm 2019, Lee & Man đã nhập một đợt máy mới trị giá khoảng 20 tỷ đồng, dành hơn 6,7 tỷ đồng để gia cố, cải tiến hệ thống xử lý thải, giảm tối thiểu những phát sinh về an toàn môi trường.

Từ góc nhìn xã hội, Lee & Man cho thấy trách nhiệm của DN qua việc góp vào ngân sách tỉnh Hậu Giang hàng trăm tỷ đồng; góp vào quỹ an sinh xã hội tỉnh, xây nhà tình thương, trường mẫu giáo, hỗ trợ học bổng cho các em học sinh… Từ đó giúp địa phương phát triển kinh tế, an sinh xã hội. Ngoài ra, DN còn đầu tư xây dựng ký túc xá quy mô bậc nhất ĐBSCL để cung cấp chỗ ở, điều kiện sinh hoạt tốt nhất cho nhân viên công ty.

Đầu tư sản xuất bột giấy để xuất khẩu từ giấy phế liệu nhập khẩu không chỉ gây khó khăn cho doanh nghiệp giấy nội địa mà còn tiềm ẩn nguy cơ về môi trường nếu không định hướng kịp thời.

Những khó khăn mà doanh nghiệp giấy đối mặt 

Theo đó, Hiệp hội Giấy và Bột giấy Việt Nam vừa có công văn kiến nghị gửi Bộ Công Thương cảnh báo về việc một số doanh nghiệp có ý định triển khai thực hiện hoạt động này.

Cụ thể, thông tin từ Hiệp hội Giấy và Bột giấy Việt Nam (VPPA), cho biết, từ cuối năm 2017 đến nay, một số doanh nghiệp của nước ngoài và Việt Nam tìm cách liên doanh để sản xuất bột giấy tái chế (tức là đánh tơi giấy phế liệu, qua các quá trình làm sạch sơ bộ, sau đó xeo thành tấm, cuộn, hay ép thành khối bột giấy) để xuất khẩu.

Lý giải nguyên nhân của hiện tượng này, VPPA cho rằng là do một số nước trong khu vực thực hiện siết chặt việc kiểm soát môi trường, nâng cao hiệu quả hoạt động của ngành giấy, khuyến khích các tập đoàn lớn đầu tư mở rộng với công nghệ hiện đại, cũng như đầu tư ra nước ngoài để xuất khẩu giấy trở lại. Đồng thời, thắt chặt việc cấp phép nhập khẩu giấy phế liệu làm nguyên liệu sản xuất, nên các doanh nghiệp thiếu nguyên liệu để sản xuất, cũng như thiếu hụt giấy thành phẩm, đặc biệt là giấy bao bì công nghiệp.

Điều đáng nói đó là nhu cầu tiêu thụ bột giấy trong nước phục vụ sản xuất giấy tiêu dùng và các sản phẩm giấy cho các ngành công nghiệp vẫn còn đang thiếu hụt rất lớn phải nhập khẩu.

Hiện nay, cả nước có khoảng 300 doanh nghiệp ngành giấy (trong đó có công ty Lee & Man) với năng lực sản xuất đạt khoảng 200.000 tấn bột giấy mỗi năm. Tuy nhiên, không có doanh nghiệp sản xuất bột thương phẩm lớn, do đó các doanh nghiệp sản xuất giấy không chủ động được nguồn nguyên liệu.

2 năm không phải là chặng đường dài của một doanh nghiệp nhưng với công ty giấy Lee & Man Việt Nam, đó là 2 năm Lee & Man nỗ lực không ngừng để vừa thích ứng với nền kinh tế – xã hội tại địa phương, vừa giải quyết bài toán sản xuất hiệu quả, bền vững – một thách thức lớn của ngành giấy.

Định hướng công nghệ là đòn bẩy để phát triển, Lee & Man Việt Nam đã đầu tư hơn 650 triệu đô la Mỹ cho dây chuyền sản xuất hiện đại tại nhà máy Lee & Man, vận hành với công suất 420.000 tấn/năm để sản xuất giấy bao bì từ nguyên liệu giấy tái chế.